معرفی ماده 107 قانون برنامه هفتم پیشرفت
ماده ۱۰۷ قانون برنامه پنجساله هفتم پیشرفت جمهوری اسلامی ایران، با تمرکز بر تحول دیجیتال دستگاههای اجرایی کشور، زمینه ایجاد سازوکاری منسجم برای شناسایی مسائل، نیازها و فرصتهای تحول دیجیتال و تبدیل آنها به طرحها و پروژههای قابل اجرا را فراهم میکند.
در این چارچوب، استفاده هدفمند از ظرفیت بخش خصوصی و شرکتهای عضو سازمان نظام صنفی رایانهای کشور، توسعه مشارکت عمومی–خصوصی و بهرهگیری از توان تخصصی فعالان حوزه فناوری اطلاعات و ارتباطات، از محورهای اصلی اجرای این مأموریت است.
معرفی و مأموریت کارگروه اجرایی ماده ۱۰۷
کارگروه اجرایی ماده ۱۰۷ سازمان نظام صنفی رایانهای کشور بهعنوان مرجع راهبری، سیاستگذاری و نظارت بر فعالیت میزهای تخصصی، مسئول ایجاد هماهنگی میان ظرفیتهای تخصصی سازمان و نیازهای تحول دیجیتال کشور است. مأموریت کارگروه شامل شناسایی مسائل کلیدی و فرصتهای تحول دیجیتال، ساماندهی مشارکت متخصصان و شرکتهای عضو، ایجاد ارتباط ساختاریافته با دستگاههای اجرایی و کمیسیونهای تخصصی، و هدایت فرآیند طراحی و پیشنهاد پروژههای پیشران تحول دیجیتال است. این پروژهها باید ضمن انطباق با اولویتهای حاکمیتی، از نظر فنی و اقتصادی قابلیت اجرا داشته و امکان استفاده از ظرفیت بخش خصوصی و مدلهای مشارکت عمومی–خصوصی را فراهم کنند.
زیستبومهای تحول دیجیتال
بهمنظور ایجاد تمرکز موضوعی و پوشش حوزههای مختلف اقتصادی، اجتماعی و خدماتی کشور، فعالیتهای تحول دیجیتال در قالب ۱۵ زیستبوم دنبال میشود:
مالی، مالیاتی، انرژی، سلامت، تجارت و بازرگانی، زمین و املاک، زنجیره تأمین، مهاجرین و اتباع، کشاورزی، گردشگری، بیمه، منابع انسانی، پشتیبانی و تدارکات، آموزش، حملونقل و لجستیک.
هر زیستبوم مجموعهای از مسائل، فرصتها، دستگاههای اجرایی، ظرفیتهای تخصصی و پروژههای مرتبط را دربر میگیرد و بستری برای شناسایی اولویتها و شکلگیری طرحهای تحول دیجیتال در آن حوزه فراهم میکند.
۱. دستگاههای اجرایی مرتبط
یکی از بخشهای اصلی این ساختار، شناسایی و دستهبندی وزارتخانهها، سازمانها، نهادها و دستگاههای اجرایی مرتبط با هر زیستبوم است. این بخش با هدف ایجاد شناختی روشن از متولیان و ذینفعان هر حوزه، شناسایی مسائل و نیازهای واقعی دستگاهها و فراهمکردن زمینه تعامل آنها با ظرفیتهای تخصصی بخش خصوصی شکل میگیرد. اطلاعات و نیازهای دستگاههای اجرایی میتواند مبنای بررسی در میزهای تخصصی و تدوین پیشنهادهای تحول دیجیتال قرار گیرد و در ادامه، پروژههای منتخب برای طی فرآیندهای مربوط به اجرا و مشارکت بخش خصوصی ارائه شوند.
۲. میزهای تخصصی (اتاقهای فکر)
میزهای تخصصی، بازوی فکری، تحلیلی و طراحی کارگروه اجرایی ماده ۱۰۷ هستند و با حضور خبرگان و متخصصان مرتبط با هر حوزه تشکیل میشوند. این میزها وظیفه دارند مسائل کلیدی و فرصتهای تحول دیجیتال را شناسایی، نیازهای دستگاههای مرتبط را بررسی، ظرفیتهای شرکتهای عضو سازمان را ارزیابی و زمینه طراحی پروژههای پیشران را فراهم کنند.
بر اساس آییننامه تشکیل و اداره میزهای تخصصی، هر میز حداقل از پنج کارشناس خبره تشکیل میشود و ترکیب آن باید حوزههای فنی و فناورانه، کسبوکار و اقتصادی، حقوقی و قراردادی و سیاستگذاری و حکمرانی دیجیتال را پوشش دهد. هر میز تخصصی نیز موظف است حداکثر ظرف سه ماه از نخستین جلسه رسمی، تا پنج پروژه پیشران تحول دیجیتال برای حوزه مربوط پیشنهاد کند. این پروژهها باید واقعی، قابل اجرا، دارای توجیه فنی و اقتصادی، حداکثر ۲۴ ماهه و منطبق با اولویتهای تحول دیجیتال کشور باشند و ظرفیت شرکتهای عضو نصر و امکان مشارکت عمومی–خصوصی در آنها مورد توجه قرار گیرد.
همچنین فرآیند تدوین پروژهها صرفاً محدود به طراحی اولیه نیست و موضوعاتی مانند تحلیل ذینفعان، بررسی ظرفیت شرکتهای عضو در سطح ملی و استانی، مدل اقتصادی و تأمین مالی، الزامات حقوقی و قانونی، امنیت سایبری، نقشه راه اجرا، شاخصهای ارزیابی و سازوکار پایش را نیز دربر میگیرد. خروجی نهایی میزهای تخصصی پس از بررسی و تأیید کارگروه، از مسیرهای تعیینشده برای ارائه به دستگاه اجرایی ذیربط و پیگیری در سازوکار ملی تحول دیجیتال ارسال خواهد شد.
